کوتاهی ما و بزرگی علی(علیه السلام)

 

زندگی علی علیه السلام از تولد تا شهادت درس بود. درس هایی که دوست و دشمنِ منصف به برتری آن معترفند. درس هایی که شاگردان مکتبش، از بزرگان عالم در عصر خودشان شدند. شخصیت هایی بی نظیر همچون امام خمینی (ره) که از پیروان حقیقی و نمونه ی این مکتب در عصر ما بود.

علی علیه السلام انسانی بزرگ و کامل بود که بررسی زندگی و حتی جزئی ترین رفتار ایشان، نکته هایی در بر دارد که عاملین خود را به سعادت می رساند. او آنقدر بزرگ بود که به عنوان یک شاخص عمل می کرد. اگر کسی می خواست ، ظهور خوبی ها را در کسی ببیند، باید علی (علیه السلام) را می دید.

حتی بعد از چهارده قرن، مطالعه زندگی او و اعجاب زیبایی های رفتاری و خلقی اش، زبان تحسین محققین را گشوده است.

 «جرج جرداق»، ادیب و نویسنده ی مسیحی، در ستایشی دعاگونه می گوید: « ای دنیا چه می شود اگر تمام نیروهای خود را فشرده سازی و در هر زمان مردی چون علی را با خرد و قلب و زبان و ذوالفقارش بیاوری…»

این گونه ستایش ها که کم هم نیستند، نشان از نیاز و تشنگی انسان های آزاده ی امروز به شخصیت هایی مثل علی (علیه السلام) است.

دغدغه های انسانی، فراتر از جغرافیا، نژاد، زبان و یا حتی زمان است. بزرگانی چون علی علیه السلام، فراتر از زمانه ی خود بودند و هیچ گاه محدود به افراد خاصی نمی شوند و هرکس در هرزمان و از هرجای عالم، از دستوراتش پیروی کند، از جنس او می شود.

«نویسیان» که یک دانشمند مسیحی است، نگاه جالبی در این باره دارد. او می گوید: «اگر امام علی (علیه السلام) این خطیب با عظمت و این گوینده ی زبردست، امروز در همین عصر، بر منبر کوفه می نشست، شما می دیدید که مسجد کوفه با آن همه وسعت، از مردم مغرب زمین و دانشمندان جهان برای استفاده از دریای خروشان علم علی (علیه السلام) موج می زد.»

بدون شک در این یادداشت کوتاه، امکان تبیین شخصیت بزرگی چون علی علیه السلام نیست. تنها نکته ای که می توان به عنوان هدف این مطلب در نظر گرفت؛ یادآوریِ ضعف ما در شناخت و تبعیت از شخصیت بزرگی است که ما خودمان را به لحاظ دینی به ایشان نزدیک می دانیم. شخصیتی که ما به یادگیری دستوراتش برای زندگی مان نیاز داریم و این کوتاهی ما، جز جفای در حق خودمان نخواهد بود. خوب است که سوای گفتار؛ در عمل هم مولایمان «علی» (علیه السلام) باشد.

این نور که هرگز خاموش نمی شود

امیرالمومنین امام علی‌بن‌ابی‌طالب علیه‌السلام فرمودند:

نیکو کنید تلاوت قرآن را که آن سودمند ترین داستان هاست، و بدان شفا جوئید که آن شفای سینه هاست. و پیروی کنید نوری را که خاموش نشود، و چهره ای را که کهنه نشود، و فرمانبردار باشید و تسلیم دستور آن باشید که با تسلیم بودن هیچ‌گاه گمراه نشوید.


متن حدیث: 

أحسنوا تلاوة القرآن فإنّه أحسن القصص و استشفوا به فإنّه شفاء الصّدور و اتّبعوا النّور الّذی لا یطفی و الوجه الّذی لا یبلی و استسلموا و سلّموا لأمره فإنّکم لن تضلّوا مع التّسلیم‌.


 «غررالحکم و دررالکلم، ٨١٢٨ ٤-ص ٣١٠»

راهپیمایی روز قدس امسال یک ضرورت است

عضو مجلس خبرگان رهبری ضمن دعوت از اقشار مختلف مردم برای حضور در راهپیمایی روز جهانی قدس گفت: به دلیل شرایط حساس منطقه، برگزاری هر چه باشکوه تر و گسترده تر راهپیمایی روز قدس امسال یک ضرروت و وظیفه دینی و اسلامی است.

به گزارش ایسنا، آیت الله احمد مبلغی در بیانیهای خاطرنشان کرد: روز جهانی قدس کانون تقویت انسجام اسلامی، ارتقا دهنده سطح آگاهی در جهان اسلام، گشاینده افقهای روشن پیش روی مساله فلسطین و مردم مظلوم آن، زداینده حالت انفعال و یاس از مسلمانان وفعال کننده موضع و جایگاه آنان در قبال غاصبان قدس شریف و فلسطین است.


وی ادامه داد: حضور باشکوه  در راهپیمایی روز قدس لبیک به فراخوان تاریخی حضرت امام راحل، اجابت دعوت رهبر معظم انقلاب و پاسخ به ندای وجدان، احساس و عقل اسلامی است.

بعد از رحلت پیامبر(ص) بر حضرت علی(ع) چه گذشت؟

از جمله مهمترین سؤالات مهم تاریخ صدر اسلام به خصوص پس از رحلت پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله)، قضیّه خانه نشینی حضرت علی(علیه السلام) است. اینکه چرا کسی که در واقعه تاریخی غدیر خم در میان آن همه جمعیّت مسلمانان آن زمان و در سال آخر عمر شریف پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله) توسط پیامبر خدا به عنوان جانشین پس از ایشان به همه مردم معرّفی شد، پس از رحلت پیامبر، خانه نشین شد؟

عدم استقبال و حمایت مصرّانه اجتماعی!
پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله) نیز این شرایط را پیش بینی کرده بودند و در آخرین لحظات عمر شریفشان فرمودند: یَا عَلِیُّ إِنَّکَ سَتَلْقَی[بَعْدِی] مِنْ قُرَیْشٍ شِدَّةً مِنْ تَظَاهُرِهِمْ عَلَیْکَ وَ ظُلْمِهِمْ لَکَ… فَإِنَّکَ [مِنِّی] بِمَنْزِلَةِ هَارُونَ مِنْ مُوسَی وَ لَکَ بِهَارُونَ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ إِنَّهُ قَالَ لِأَخِیهِ مُوسَی إِنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِی وَ کادُوا یَقْتُلُونَنِی؛ 

قریش برخورد تندى خواهى دید، شورششان علیه تو و ستمى که بر تو روا دارند، پس اگر در نبرد با آنان یارانى یافتى با آنان جهاد کن و با موافقانت با مخالفانت بجنگ، پس اگر یارانى نیافتى، پایدارى پیشه کن و دست نگهدار و خود را در مهلکه نینداز، همانا که تو نسبت به من، همانند هارونى نسبت به موسى، هارون براى تو الگوى نیکوئى است، همو بود که به برادرش موسى گفت: «همانا که این قوم مرا ناتوان نموده نزدیک بود مرا بکشند(1)».(2)

 دفاع، آری یا خیر؟

سؤال بعدی آن است که اساساً آیا امیر المؤمنین(علیه السلام) نسبت به هجوم به خانه خود و ضرب و شتم همسر مکرّمه شان عکس العملی نشان دادند یا خیر؟

در مورد واقعه یقینی و غمبار ضرب و شتم حضرت زهرا(سلام الله علیها) تنها یادگار پیامبر اکرم که منجر به شهادت ایشان در سن 18 سالگی شد، هیچ تردیدی در بین شیعه وجود ندارد. حتّی برخی از اهل سنّت نیز این واقعه را بیان کرده اند(3)

با بررسی اقوال تاریخی به این نتیجه می رسیم که حضرت، عکس العمل تندی در ابتدا از خود بروز دادند. سلیم ابن قیس نقل می کند: عمر آتش طلبید و آن را بر در خانه شعله‌ور ساخت و سپس در را فشار داد و باز کرد و داخل شد! حضرت زهرا (علیها السّلام) در مقابل او در آمد و فریاد زد: «یا ابتاه، یا رسول اللَّه»! عمر، شمشیر را در حالى که در غلافش بود بلند کرد و به پهلوى حضرت زد. آن حضرت ناله کرد: «یا ابتاه»! عمر تازیانه را بلند کرد و به بازوى حضرت زد. 

آن حضرت صدا زد: «یا رسول اللَّه، ابو بکر و عمر با بازماندگانت چه بد رفتارى کردند»! على (علیه السّلام ناگهان) از جا برخاست و گریبان عمر را گرفت و او را به شدت کشید و بر زمین زد و بر بینى و گردنش کوبید و خواست او را بکشد.(4)

این عکس العمل ابتدایی، نشان دهنده آن است که حضرت، توانایی برخورد قبلی و ممانعت از واقعه تلخ هجوم و وقایع پس از آن را داشتند؛ امّا به خاطر عواقب بدتر آن، از شدّت عمل بیشتر و تداوم آن منصرف شدند که در ادامه به آن می پردازیم.

وصیّت پیامبر

نهال دین اسلام به عنوان آخرین و کاملترین دین الهی در پرتو مرارت‌های فراوان پیامبر اکرم کاشته شد و هنوز ایثارها و مراقبت‌های فراوانی را برای بالندگی بیشتر نیاز داشت. از این رو، حفظ و بقای اصل دین اسلام بر هر ضرورت دیگری مقدّم می نمود؛ لذا پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله) که نسبت به آینده این امّت آگاه بودند سفارشاتی به امیر المؤمنین(علیه السلام) داشتند از جمله اینکه فرمودند: 

«فَإِنْ وَجَدْتَ أَعْوَاناً [عَلَیْهِمْ] فَجَاهِدْهُمْ وَ قَاتِلْ مَنْ خَالَفَکَ بِمَنْ وَافَقَکَ فَإِنْ لَمْ تَجِدْ أَعْوَاناً فَاصْبِرْ وَ کُفَّ یَدَکَ وَ لا تُلْقِ بِیَدِکَ إِلَی التَّهْلُکَةِ»؛ پس اگر در نبرد با آنان یارانى یافتى با آنان جهاد کن و با موافقانت با مخالفانت بجنگ، پس اگر یارانى نیافتى، پایدارى پیشه کن و دست نگهدار و خود را در مهلکه نینداز!(5) پس، در جایی که کشته شدن انسان فایده ای موجّه نداشته باشد نباید اقدامی کرد؛ هر چند باعث مظلومیّت و از دست رفتن حقوق شخصی شود!

بنابراین اگر حضرت دست به اقدام مسلحانه می زدند غیر از فتنه انگیز و غبار آلود شدن فضا و در خطر افتادن اصل دین نورسته اسلام، فایده دیگری نداشت.


پی نوشت:
1. أعراف؛ 150 
2. سلیم بن قیس الهلالی؛ ج‌2؛ ص 568 
3. ر.ک: فرائد السمطین، ج 2 ، ص 34؛ سیر اعلام النبلاء، ج 15 ، ص 578؛ روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم والسبع المثانی، ج3، ص124
4. ر.ک: هلالى، سلیم بن قیس، ج‌2؛ ص568
5. سلیم بن قیس الهلالی؛ ج‌2 ؛ ص568

 

روز قدس از دیدگاه امام خمینی و رهبر انقلاب

روز قدس در بیانات امام خمینی(ره)
** نامگذاری روز همبستگی مسلمانان
«من در طی سالیان دراز خطر اسراییل غاصب را گوشزد مسلمین نموده ام که اکنون این روزها به حملات وحشیانه خود به برادران و خواهران فلسطینی شدت بخشیده است و به ویژه در جنوب لبنان به قصد نابودی مبارزان فلسطینی پیاپی خانه و کاشانه ایشان را بمباران می کند. من از عموم مسلمانان جهان و دولت های اسلامی می خواهم که برای کوتاه کردن دست این غاصب و پشتیبانان آن به هم بپیوندند و جمیع مسلمانان جهان را دعوت می کنیم آخرین جمعه ماه مبارک رمضان را که از ایام قدر است و می تواند تعیین کننده سرنوشت مردم فلسطین نیز باشد، به عنوان روز قدس انتخاب و طی مراسمی همبستگی بین المللی مسلمانان را در حمایت از حقوق قانونی مردم مسلمان اعلام نمایند…» (پیام امام خمینی برای نامگذاری روز جهانی قدس، هفدهم مرداد 1358)
**روز قدس، روزحکومت اسلامی
«روز قدس فقط روز فلسطین نیست، روز اسلام است؛ روز حکومت اسلامی است. روزی است که باید جمهوری اسلامی در سراسر کشورها بیرق آن برافراشته شود. روزی است که باید به ابرقدرت ها فهماند که دیگر آنها نمی توانند در ممالک اسلامی پیشروی کنند. من روز قدس را روز اسلام و روز رسول اکرم می دانم، روزی است که باید ما تمام قوای خودمان را مجهز کنیم و مسلمین از آن انزوایی که آنها را کشانده بودند خارج شوند و با تمام قدرت و قوت در مقابل اجانب بایستند.»(صحیفه امام، جلد 9، ص 278)
**روز اجرای قوانین اسلام
«…روز قدس روزی است که باید به همه ابرقدرت ها هشدار داد که باید دست خود را از روی مستضعفین بردارید و سر جای خود بنشینید… روز قدس روز اسلام است. روز قدس روزی است که اسلام را باید احیا کرد و احیا بکنیم و قوانین اسلام در ممالک اسلامی اجرا بشود. روز قدس روزی است که باید به همه ابرقدرت ها هشدار بدهیم که اسلام دیگر تحت سیطره شما، به واسطه عمال خبیث شما، واقع نخواهد شد، روز قدس، روز حیات اسلام است.» (صحیفه امام، جلد 9، ص277)

روز قدس در بیانات مقام معظم رهبری
** ملت ایران حامی فلسطین
«… روز قدس را گرامی بدارید و آن را بزرگ بشمارید. البته تبلیغات جهانی منعکس نمی کنند؛ نکنند. آن کسانی که در زندانهای فلسطینی هستند، به ما گفته اند که از شعار شما و حضور شما و مشت گره کرده ی شما - که حاکی از نیت و عزم صادقانه ی شماست - احساس قوت و قدرت می کنند و ایستادگی می نمایند. آن کسی که در پشت دیوارهای زندان فلسطینی است، باید احساس تنهایی نکند، تا بایستد. آن زن و مردی که در کوچه ها و خیابانهای بیت المقدس و نوار غزه و شهرهای دیگر فلسطین اشغالی مورد تهاجم اراذل و اوباش صهیونیست است، باید احساس کند که شما پشت سرش هستید، تا بتواند مقاومت کند…» (سخنان رهبری در خطبه های نمازجمعه،شانزدهم فروردین 1370)
**حمایت از فلسطین نشان دهنده پیوند مردم با نظام جمهوری اسلامی
«…هر چیزی که در کشور ما حاکی از حضور مردم است، دشمن در تبلیغات جهانی سعی می کند آن را پوشیده بدارد. میلیون ها نفر در شهرهای مختلف و در تهران، در مراسم روز قدس و در اجتماعات عظیم به مناسبت های مختلف اجتماع می کنند؛ این ها را در تبلیغات شان منعکس نمی کنند؛ چون حاکی از پیوند مردم با نظام جمهوری اسلامی است؛ نمی خواهند این در دنیا مسجل بشود؛ نمی خواهند برای ذهن عمومی ملت ایران این باور به وجود بیاید؛ بلکه سعی می کنند آنها را هرچه کوچکتر هم نشان بدهند. یک میلیون جمعیت را می گویند دهها هزار نفر! در تبلیغات جهانی این طوری است! دیگر فکر هم نمی کنند که حالا مردمی که خودشان این اجتماع عظیم را دیده اند، درباره ی آنها چه قضاوتی خواهند کرد! تیری می اندازند، شاید به هدف خورد…» (سخنان رهبری در دیدار با فضلا، طلاب و اقشار مختلف مردم قم ، نوزدهم دی 1370)
** ملت فلسطین در انتظار حمایت جهانی
«…از باب این که مساله ی قدس مهم است و از این باب که امروز متاسفانه صهیونیست ها در وارد آوردن فشار مضاعف به فلسطینی ها حمایت می شوند و با توجه به این که بسیاری از کسانی که شعار فلسطین را می دادند، در بین راه، این ملت مظلوم را وا گذاشتند و امروز، مبارزین فلسطینی و ملت مظلوم فلسطین، نیاز به حمایت جهانی و دلگرمی از سوی برادران مسلمان خودشان دارند، من به مردم عزیزمان و همین طور به همه ی ملت های مسلمان توصیه می کنم که ان شاءاللَّه این روز را از گذشته گرمتر و پرشورتر برگزار کنند. این، به مبارزه و اصلاح امور فلسطینی ها کمک خواهد کرد. اصلاح امور فلسطینی ها به این است که ان شااللَّه مردم فلسطین که صاحبان خانه شان هستند حق خودشان را به دست آورند…» (گفت و گو ی رهبری با صدا و سیما درباره ی روز جهانی قدس، بیست و هفتم اسفند 1371)
** اهمیت اتحاد مسلمان ها در دفاع از فلسطین
«…متحدا محکوم کنند، متحداً مؤاخذه کنند، متحداً قضایا را نسبت به مساله ی فلسطین تعقیب کنند و متحداً امنیت صاحبان فلسطین را در خانه خودشان تأمین و تضمین کنند. چنانچه این کار از طرف مسلمان ها انجام نگیرد، خود آن مردم مظلوم، انجام خواهند داد. اگر دولت های اسلامی نتوانند از آن ملت مظلوم که در خانه ی خودش غریب است، دفاع جهانی کنند، تا آنها بتوانند لااقل در خانه خودشان امنیّت داشته باشند، خود فلسطینی ها کاری خواهند کرد که در خانه ی خودشان امنیت به وجود آورند. این کار را خواهند کرد و این به برکت اسلام، عملی است…» (سخنان رهبری در دیدار کارگزاران نظام در عید فطر، بیست و دوم اسفند 1372)
**حمایت جهانیان از فتوای امام خمینی
«…این که می بینید ملت های مسلمان در آسیا و اروپا و آفریقا به نفع انقلاب اسلامی سخن می گویند؛ از یک فتوای امام، آن طور حمایت می کنند؛ از انقلاب اسلامی، از روز فلسطین روز قدس؛ جمعه ی آخر ماه رمضان و دیگر مناسبت ها آن طور استقبال می کنند و درباره اش شعار می دهند، همه حاکی از عمق استراتژیک جمهوری اسلامی است، که دشمنان، این را هم نمی توانند ببینند…»(سخنان رهبری در خطبه های نماز جمعه تهران، چهاردهم بهمن 1373)

حضور فعال جوانان در راهپیمایی روز قدس
«… یکی از بزرگ ترین فرصتهای ما همراهی مردم ما و جوانهای ما با نظام و هدفهای نظام و امام بزرگوار است. من به شما برادران و خواهران عزیز توجّه میدهم که نگاه کنید در این راهپیمایی های روز قدس یا بیست ودوّم بهمن، عمده جوانها هستند…» (سخنان رهبری در حرم مطهر رضوی یکم فروردین 1394)
برگرفته از: کتاب صحیفه ی امام خمینی
پایگاه اطلاع رسانی مقام معظم رهبری

 
ایده های درآمد زا